Si shpenzohen para të taksapaguesve, Pagesa të bashkive përmes Transaksione Thesari

Ku shkojnë para të taksapaguesve? Për çdo bashki apo institucion buxhetor në vend, databaza e mirëstrukturuar për Pagesa Thesari bën të mundur transparencë të plotë për çdo pagesë të bërë nga Thesari i Shtetit drejt Klientëve. Sistemi ka të dhëna autentike me burim Ministrinë e Financave por ofron një mirëstrukturim që filtron të dhënat sipas kërkimit me datë pagese, kategori shpenzimi, subjekt përfitues, numër dhe përshkrim fature, kategori dhe vlere. Për çdo bashki taksapaguesit dhe qytetarët mund të monitorojnë pagesat buxhetore duke vendosur në filtrin e kërkimit për autoritetin pagues, emërtesën e bashkisë apo institucionit buxhetor që dëshirojnë të monitorojnë. Të dhënat janë të plota që prej vitit 2012.

Tendera dhe Kontrata, njihu me projekte dhe punë civile për çdo bashki

Nga korrik 2015 datë e fillimit të funksionimit të 61 Bashkive sipas ndarjes së re territoriale dhe administrative deri korrik 2018, Bashkitë kanë prokuruar mbi 18 mijë kontrata për blerje mallrash, porosi shërbimesh, realizimi punë publike, qiradhënie, ankande apo kontrata koncesionare Partneritete Publike Private. Në databazën Open Procurement Albania për secilin tender është krijuar një pasaportë me të dhëna në formatin OpenContracting. Gjithashtu databaza ofron informacion të mirëstrukturuar dhe me mundësi të kërkimit të prokurimeve sipas autoritetit prokurues, konkurrentit fitues, vlerës, llojit të kontratës, nivelit të konkurueshmërisë, datës së shpalljes së tenderit etj. Sistemi ka edhe një strukturë algoritmi ku çdo kontratë i nënshtrohet një skanimi automatik dhe në bazë të disa kritereve tenderi markohet me RedFlag. Algoritmi redflag ka markuar 10% të totalit të tenderave të bashkive duke shfaqur kështu raste me risk për mungesë gare, pabarazi, favorizim dhe abuzim ekonomik. Të dhënat e databazës janë të përdorura në dhjetëra shkrime investigative në median shqiptare.

AIS rrit transparencën për Bashkitë, Viti elektoral monitoro 4 vite performancë

Organizata AIS është promotore e transparencës dhe e të dhënave të hapura. Databaza të krijuara dhe mirëmbajtura prej saj, krijojnë mundësi për të monitoruar shpenzime, prokurime, menaxhim të aseteve publik dhe shpërndarje të buxheteve edhe sipas njësive të qeverisjes vendore. Në korrik 2018 shënohen plot tre vite nga fillimi i punës së Bashkive, sipas ndarjes së re territoriale dhe administrative. Ky vit mund të quhet fare mirë edhe viti elektoral që mban zgjedhjet lokale 2019. AIS fton qytetarët, aktivistët dhe gazetarët të monitorojnë punën dhe integritetin e drejtuesve të Bashkive, edhe përmes databazave me të dhëna transparente në format opendata, të lehta për tu gjetur, përdor dhe ripërdorur.

Monitoro Kontratat nëpërmjet të dhënave, Sektori i Shëndetësisë në Shqipëri

Monitoro Kontratat nëpërmjet të dhënave, Sektori i Shëndetësisë në Shqipëri nxjerr në pah problematikat mbi në shpërndarjen e parave sipas kontraktorëve. 13 mijë kontrata të tenderuar nga institucione të shëndetit publik në vend (2016 – 2018) janë fituar nga 586 kontraktor , shoqëri biznesi. 61% e këtyre kontratave janë finalizuar në tendera me vetëm një operator konkurrues në garë ndërsa 25% e tenderëve janë procedura të mbyllura me negocim . Prokurime Transparente në sektorin shëndetësi jo vetëm open up të dhëna për kontraktimet e sektorit por krijon mundësi edhe për analiza e vizualizime të informacionit. Sëshpejti në këtë databazë do të aplikohet edhe skanimi me algoritëm read flag për tendera që kanë risk për pabarazi, mungesë konkurrence apo situate klienteliste.

Kompani Koncensionare, një databazë me informacion mbi kontrata dhe performanca

Një regjistër koncensionar nga shoqëria civile kundrejt regjistrit qeveritar. 222 shoqëri biznesi që zbatojnë kontrata koncensionare apo PPP me qeverinë shqiptare, janë të monitorueshme në databazën tonë OpenCorporates.al kategoria shoqëri koncesioanre . Për secilën shoqëri janë të mundshme të aksesohen të dhëna mbi strukturën, zotëruesit, historikun e transferimit të kuotave (ownership), përforancat vjetore në xhiro dhe fitim, tarifa koncensionare, adresa dhe licenca për ushtrim aktiviteti etj. Kjo gamë të dhënash për secilën pasaportë publikohet ne JSON dhe CSV si formate open data. Pasaporta me informacion shoqërohet me një listë dokumentash të linkuara si kontrata, amendamente kontratash, ligje të posaçme, dokumente të procesit të prokurimit dhe akte të tjera të rëndësishme për një koncesion. Vitet e fundit qeveria shqiptare është angazhuar në një numër të lartë partneritetesh publik privat në sektorë të ndryshëm si energjetik, shëndetësi, infrastrukturë arsimore, infrastrukturë rrugore, telekomunikacion , shërbime etj.

Tryezë për të prezantuar gjetjet e monitorimit në kuadër të projektit Monitorimi i Konfliktit të Interesit për Donator të Subjekteve Elektorale.

Organizata AIS, në kuadër të projektit Monitorimi i Konfliktit të Interesit për Donator të Subjekteve Elektorale, Fushata Zgjedhore 2017, organizoi në datën 25 Maj, në ambientet e Tirana Times Library, prezantimin e gjetjeve të monitorimit. Në tryezë përveç prezantimit të gjetjeve u diskutua edhe mbi: Influenca dhe konflikti i Interesit përtej parashikimeve të Ligjit dhe Propozime për rregullim Ligjor më efikas sa i takon evidentimit dhe kontrollit të Konfliktit të Interesit, Donator të Partive Politike. Diskutimet ishin të shumta duke vënë fokus edhe tek ekzistenca e donacioneve dhe donatorëve të padeklaruar, vlera e shtuar e monitorimit të shpenzimeve gjatë fushatës, defekte të raportimit dhe moprërputhje të vetdektdeklarimit nga sistemi kundrejt deklarimit përmes raporteve të auditit të jashtëm ( i pavarur). Në event morrin pjesë gazetar me ekseriencë të gjatë në media, gazetar të rinj anëtar të Albanian Center for Quality Journalism, përfaqësues të Komisionit Qendror të Zgjedhjeve dhe përfaqësues nga organizata të shoqërisë civile.

 

Konflikti i Interesit, Donator të Fushatave Zgjedhore, prezantohen gjetje

Në zbatim të Projektit “Monitorimi i Konfliktit të Interesit për Donatorët Zgjedhorë”, AIS ka skanuar të dhëna për 66 donator të subjekteve elektorale pjesëmarrëse në zgjedhjet e vitit 2017. Numri i donatorëve të deklaruar është tepër i ulët kundrejt perceptimit qytetar për donacionet. Financimi i subjekteve zgjedhore mbetet një fenomen për të cilin ka indicje dhe fakte se mbulohet me para informale apo para të pista. Kodi aktual zgjedhor parashikon disa situate ku dhurimi përkon me një situatë ku dhurimet bëhen në kontekstin e një interesi material apo një përfitimi influence. Raporti për monitorim nga AIS, zbardh dy raste që janë në kundërshtim me ligjin. Gjithashtu AIS ka përgatitur edhe një draft me propozime për ndryshime ligjore paraqitur pranë komisionit Ad Hock për Reformën Zgjedhore.

Para dhe Pushtet, pasuri të vitit 2017 anëtar të Këshillit të Ministrave

Kontrolli i aseteve pasurore, influencës dhe interesave ekonomik është një proces që rrit integritetin për funksionar publik të nivelit të lartë. Rubrika Para dhe Pushtet , portali Spending Data Albania i jep mundësi publikut të njihet me të dhëna të deklarimit të pasurive. Këto të dhëna nuk janë ende të aksesueshme përmes databazave zyrtare. Duke konsideruar kontrollin nga publiku po aq të rëndësishme sa kontrollin nga institucioni, AIS publikon për të katërtin vit radhazi të dhëna të deklarimit pasuror të anëtarëve të Këshillit të Ministrave . Të dhënat shfaqin jo vetëm volumin e të ardhurave por edhe interesat ekonomike të anëtarëve të këshillit të ministrave. Kjo bën të mundur të monitorohet nëse politikbërja e tyre lidhet me regjime tatimore apo praktika institucionale që favorizojnë interesa individuale.

RedFlag, shkon në 10% të totalin lista e tenderëve të skanuar si problematik

Dhjetë përqind e tenderave dhe kontratave të prokuruara nga Bashkitë wnë vend janë tender të evidentuara për rrezik potencial për papajtueshmëri ligjore të procedurës, praktikë korruptive, mosrespektim ligji dhe pabarazi apo klientelizëm në garë. Markimi është bërë për tender të periudhës korrik 2015 dhe në vijim. Vlerësimi vjen si pasojë e një skanimi automatik me algoritëm të vlerësimit të rasteve të dyshuara për korrupsion. Rastet më të shpeshta janë ato të mungesës së garës për fitimin e kontratës ose konkurrencës së munguar me vetëm një operator ekonomik në garë.

Së shpejti Publikim online, kërkohet një ekspert internacional sfidat e kontrollit publik të deklarimit të pasurisë

Pas ndryshimeve në ligjin “Për deklarimin dhe kontrollin e pasurisë dhe detyrimeve financiare të disa zyrtarëve të zgjedhur dhe nëpunësve civilë” (Ligji nr. 42/2017), në Shqipëri pritet një moment tepër i rëndësishëm dhe reformues për procesin e deklarimit dhe kontrollit të pasurisë së zyrtarëve të nivelit të lartë. Ky ligj i jep mundëis publikut të aksesojë on line përmabjtjen e deklarimit. AIS është në kërkim të një eksperti për një cikël trajnimesh dhe worshopesh me aktorë të ndryshëm mbi modele më të avancuara në vende të tjera që kanë aplikuar deklarim dhe publikim online të aseteve dhe kanë sisteme më të avancuara në kohë se Shqipëria. Aktualisht në Shqipëri përmes datasetit Para dhe Pushtetjanë tashmë të publikuar deklarimet për mbi 650 subjekte politikan dhe gjyqtar. Kontrolli qytetar i deklarimit ka rëndësi pasi publiku është sinjalizuesi më i mirë në raste të influencës, konfliktit të interesit dhe vlersimit të integritetit të zyrtarëve të lartë.